HÜRMÜZ'DE TANSİYON DÜŞTÜ, GÖZLER YENİ DENİZ CEPHELERİNDE: KIZILDENİZ VE HAZAR'DA GERİLİM BÜYÜYOR

Uluslararası deniz taşımacılığı, Hürmüz Boğazı'ndaki belirsizlik sürerken bu kez Kızıldeniz ve Hazar Denizi'nde yaşanan gelişmeleri yakından izliyor. İran bağlantılı gemilere yönelik saldırılar ve Yemen'deki Husilerin Babülmendep üzerindeki etkisi, enerji arz güvenliği açısından yeni riskleri gündeme taşıdı.

BABÜLMENDEP'TE HUSİ ETKİSİ BÜYÜYOR

Kızıldeniz ile Aden Körfezi'ni birbirine bağlayan Babülmendep Boğazı, son dönemde bölgesel gerilimin merkezlerinden biri haline geldi. Yemen'de geniş bir kıyı şeridini kontrol eden Husiler, füze ve insansız hava araçlarıyla boğazdan geçen ticari gemiler üzerinde baskı kurmayı sürdürüyor.

Güçlü bir donanmaya sahip olmamalarına rağmen düşük maliyetli saldırı kapasitesiyle küresel ticaret rotalarını etkileyebilen Husiler, İran'la olan yakın ilişkileri nedeniyle bölgedeki güç mücadelesinde önemli bir aktör olarak değerlendiriliyor.

GEMİ TRAFİĞİ SON AYLARIN EN DÜŞÜK SEVİYESİNDE

Gemi takip şirketi Kpler'in verilerine göre, pazar günü Babülmendep Boğazı'ndan yalnızca 11 emtia gemisi geçti. Bu sayı, son aylarda kaydedilen en düşük günlük geçişlerden biri olarak öne çıktı.

Kızıldeniz'deki hareketliliğin azalmasında, Husilerin özellikle Suudi Arabistan'ın petrol sevkiyatını hedef alan saldırılarının etkili olduğu belirtiliyor. Daha önce ABD'ye ait USS George H.W. Bush uçak gemisinin Kızıldeniz yerine Afrika'yı dolaşarak bölgeye ulaşması da güvenlik endişelerinin boyutunu ortaya koymuştu.

PETROL SEVKİYATI DEVAM EDİYOR

Boğazdan geçen 11 geminin yedisini petrol tankerleri oluşturdu. Tankerlerden üçü Kızıldeniz'e giriş yaparken, iki çok büyük ham petrol tankeri (VLCC) Suudi Arabistan'ın Yanbu Limanı'na yöneldi.

Hong Kong bayraklı New Explorer isimli tanker ise yaklaşık 2 milyon varil Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri petrolünü Çin'in Ningbo Limanı'na taşımak üzere seyrini sürdürdü. Veriler, güvenlik risklerine rağmen enerji taşımacılığının tamamen durmadığını gösterdi.

HÜRMÜZ'DE TRAFİK HALA SINIRLI

ABD ile İran arasında karşılıklı saldırıların durmasına rağmen Hürmüz Boğazı'nda gemi trafiği eski yoğunluğuna ulaşmadı.

Kpler verilerine göre pazar günü boğazdan yalnızca yedi emtia gemisi geçti. Bunların üçü İran bağlantılı petrol ürünleri tankerlerinden oluşurken, 25 Temmuz'da transponderlerini kapatarak boğazı geçen sadece üç gemi tespit edildi.

HAZAR DENİZİ'NDE YENİ GERİLİM

Bölgedeki tansiyon yalnızca Kızıldeniz ile sınırlı kalmadı. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Hazar Denizi'nde İran bağlantılı askeri sevkiyat yaptığı öne sürülen gemiler ile bir savaş gemisinin uzun menzilli saldırılarla hedef alındığını açıkladı.

Bu açıklamanın ardından İran, Ukrayna'ya sert tepki gösterdi. Tahran yönetimi saldırıyı kınarken, Ukrayna'nın Tahran Maslahatgüzarı Dışişleri Bakanlığı'na çağrıldı.

TAHRAN'DAN "KARŞILIKSIZ KALMAYACAK" MESAJI

İranlı yetkililer, Hazar Denizi'ndeki saldırı iddialarının ardından peş peşe sert açıklamalar yaptı.

İran Meclis Başkan Yardımcısı Ali Nikzad, "Ukrayna'nın akılsızca eylemi cevapsız kalmayacak" ifadelerini kullanırken, Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi de saldırının karşılıksız bırakılmayacağını söyledi.

İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu Başkanı İbrahim Azizi ise Ukrayna'nın kısa süre içinde İran'ın hiçbir saldırıyı karşılıksız bırakmadığını göreceğini belirterek gerilimi daha da artıran mesajlar verdi.

ENERJİ KORİDORLARINDA RİSK SÜRÜYOR

Hürmüz Boğazı'nda çatışmaların şiddeti azalsa da Kızıldeniz ve Hazar Denizi'nde yaşanan gelişmeler, küresel enerji ticareti açısından yeni güvenlik risklerinin ortaya çıktığını gösteriyor. Bölgedeki deniz yollarında yaşanabilecek yeni krizlerin, petrol sevkiyatı ve uluslararası ticaret üzerinde önemli etkiler yaratabileceği değerlendiriliyor.